NADCHODZĄCE WYDARZENIA
Wydawnictwo OIKOS
Strona główna Puszcza Białowieska - Nauka nadal podzielona
Aktualności
Las Polski - Puszcza Białowieska - Nauka nadal podzielona

25 listopada w Wydziale Biologii Uniwersytetu Warszawskiego podsumowano Białowieską Inicjatywę Naukową, o której pisaliśmy w nr. 11/2019, prowadzoną wspólnie przez IBL i Białowieską Stację Geobotaniczną UW pod auspicjami Europejskiego Instytutu Leśnego.

Pokaż/ukryj skróconą treść

Fot. Jakub Słowik

Zgromadzonych w przedsięwzięciu 20 naukowców z zakresu ekologii, historii, ale też nauk społeczno-ekonomicznych i zarządzania, zgadza się co do wyjątkowości Puszczy Białowieskiej w skali całej Europy i zauważa różnice między drzewostanami Białowieskiego Parku Narodowego a tymi w zarządzie Lasów Państwowych. Dostrzegają istotność naturalnych procesów i zaburzeń oraz konieczność ingerencji antropogenicznej dla zachowania pewnych gatunków. Nie wahają się też co do wpływu zmian klimatu na dynamikę gradacji kornika drukarza.

Konsensus osiągnięto też, ustalając, że Puszcza Białowieska miała od wieków znaczenie ekonomiczne, chociaż w okresie XIV–XVIII w. miejscowa ludność nie mogła użytkować drewna. Mimo pozyskania w późniejszym czasie zachowano naturalność odnowienia i ciągłość pokrywy leśnej. Zdaniem badaczy pozy-skanie drewna w Puszczy także ma niewielkie znaczenie dla polskiego rynku. Pokreślone zostało, że lokalna społeczność uważa się za zależną od miejscowego opału i użytków ubocznych, jednocześnie zaś Puszcza ma dużą wartość symboliczną dla polskiego społeczeństwa i cieszy się międzynarodowym prestiżem w Europie zarówno wśród turystów, jak i naukowców.

Zgromadzeni w ramach tej inicjatywy badacze nie mają też wątpliwości co do tego, że kontrowersje wokół Puszczy są skutkiem walki o władzę i politycznych przepychanek. Stała się ona areną światopoglądowego sporu między zwolennikami ochrony biernej a zrównoważonego użytkowania lasu. Do tej pory nie zachodził tu proces partycypacyjny, mogący zaangażować obie strony sporu w rozwiązanie konfliktu.

Wśród badaczy nie ma natomiast zgody co do tego, które gatunki, siedliska i procesy powinny być traktowane w Puszczy priorytetowo, ani co do preferencji biernej czy aktywnej ochrony przyrody. Walka z gradacją kornika drukarza także podzieliła naukowców, odpowiedzi nie znalazło również pytanie o wpływ zarówno przedindustrialnej, jak i współczesnej działalności człowieka na ekosystemy puszczańskie. Otwartą kwestią pozostało, czy Puszcza Białowieska po-winna być głównie dziedzictwem naturalnym, czy też kulturowym.

Do tej pory nie wiadomo także, jakie rzeczywiste, i w jakich dziedzinach, przychody generuje Puszcza dla społeczności lokalnej i jaki wpływ na nie miałoby powiększenie parku narodowego. Jak w tym wszystkim odzwierciedlają się relacje polityki europejskiej i krajowej – tego też nie sposób określić. Pomimo tych wątpliwości naukowcy podkreślają, że dzięki ich debacie udało się wypracować metody postępowania na przyszłość w innych, podobnych temu konfliktach.

SLV.
data modyfikacji: 2019-12-18 14:46:04
Las Polski - aktualny numer
Polecamy